Meer weten?
Freek vertelt je er graag meer over
06 17 15 94 64
Samenspel Summercourse #1: Ontmoet elkaar als mens
Samenspel Summercourse #2: Ken elkaars keuken
Misschien herken je dit: je werkt vanuit verschillende belangen en perspectieven aan een gezamenlijk vraagstuk. Er is een gezamenlijk doel, de bedoelingen zijn goed, maar de slagkracht en synergie ontbreken. Er ontstaat gemopper en gedoe of het loopt zelfs ernstig vast. Het lukt niet om het patroon te doorbreken. Wat is er dan nodig?
In een reeks artikelen deelt Freek Liebrand tips, inspiratie en creatieve patroon-doorbrekende interventies die zorgen voor beter samenspel. Dit is deel 2 van de reeks. Het thema: ‘ken elkaars keuken’.
29 juli 2026
Het venijn zit in de start
Je hebt elkaar gevonden in een gezamenlijk opgave. Jullie willen allemaal een leefbare wijk, zorgzame buurt, sterker dorp of vitaal buitengebied. Je hebt elkaar nodig want alleen red je het niet. Vaak een moment om met elkaar de inhoud in te duiken. Wat moet er gebeuren en wie kan wat bijdragen? De eerste contouren van een gezamenlijk plan zijn vaak snel te maken. Maar toch kan het later gaan schuren. Verwachtingen lopen uiteen. Tempo’s verschillen. Sturing ontbreekt.
Samenwerken is niet vanzelfsprekend. Niet in een team, niet in een organisatie en zeker niet in een nieuwe samenwerking tussen partijen met verschillende achtergronden, belangen en ideeën. Een valkuil in samenwerkingen is dat ze ingericht worden voor het directe team, waardoor je de (belangen van de) rest van de organisatie(s) soms uit het oog verliest.
Het projectteam in beeld
Investeer daarom - liefst aan het begin - in het leren kennen van elkaars keuken. Begin bij de projectteamleden. Wie zitten er aan tafel? Welk rol, functie, mandaat en positie in de organisatie hebben zij? Hoeveel uur per week kan iedereen besteden? Voorkom dat je er pas na maanden achter komt dat de ene persoon drie dagen per week aan het project werkt, terwijl de ander alleen een uurtje aanschuift bij de vergadering. Verschillen mogen er zijn, maar zijn wel fijn om te weten.
Het krachtenveld in beeld
Vervolgens kijk je een stapje verder. Wie zijn de leidinggevenden en bestuurders en zijn zij ook aan boord? Klopt hun beeld wel met wat er daadwerkelijk gebeurt? Wat vinden zij belangrijk? Hoe open staan ze voor integrale samenwerking en uitkomsten die niet één-op-één aansluiten bij vooraf bepaalde doelen? Vaak treedt nog een reflex op waarbij iedereen wel zegt het samen anders te willen doen, maar toch nog hun hele eigen opgave willen veiligstellen. Omdat daar uiteindelijk toch op wordt afgerekend.
Dus goed om te weten wat er besteld is. En een stevig verhaal te hebben om beslissers te overtuigen dat je ook je eigen doelstellingen wat los moet laten als je met elkaar verder wil komen. Anders had je het wel naast elkaar kunnen doen. Neem ze met je mee op reis, zodat ze dit ook zelf ervaren.
De organisaties in beeld
Misschien gaat hier nog een stap aan vooraf. Want ken je elkaars organisatie eigenlijk wel? Hoe werkt zo’n gemeente, woningcorporatie, welzijnsorganisatie of zorgpartij eigenlijk? Hoe lang duren beslissingen? Waar worden die gemaakt? Wat is daar voor nodig? Zijn er meerdere afdelingen nodig en hoe worden die betrokken? Hoe belangrijk is daar de opgave waar je samen voor staat? Is er geld, commitment of vooral hopen op een succesvol charmeoffensief?
En welke rol wil de bewonersgroep pakken? Het komt best nog wel eens voor dat zij een vertegenwoordigende rol toegedicht krijgen, terwijl ze mee willen denken en helpen om bewoners goed te bereiken. Hoe kijken anderen naar deze groep?
Kortom, kijk een stapje verder dan de match aan tafel en inventariseer het hele krachtenveld. Zorg dat actoren, stakeholders en hun invloed in beeld zijn. En vergeet hun beelden, verwachtingen, tijd en commitment niet. Durf te vragen hoe de hazen lopen bij de ander. Wees nieuwsgierig en toon interesse. Dat helpt de ander ook hier scherp op te zijn.
Tools & tips:
Tip #1: Zorg voor eigenaarschap
Bij management én uitvoering. Een goede uitwisseling tussen strategisch, tactisch en operationeel niveau zorgt ervoor dat iedereen op één lijn ligt over de gewenste invulling van het project en helder heeft wat zijn of haar bijdrage is.
Tip #2: Neem beslissers mee
Op reis. Op excursie. Zodat ze in geur en kleur ervaren dat het echt alleen maar samen lukt. Laat meerdere perspectieven aan het woord. Met de poten in klei wordt het concreet en gaan de kwartjes vallen.
Tip #3: Doe je huiswerk thuis
Spaar bewoners als je aan het uitvogelen bent hoe je besluitvormingsprocessen afstemt en beslissingen neemt. Laat gerust merken dat je het nog niet weet. Kom bij ze terug als je er uit bent
Freek Liebrand